Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzi https://adpu-westaz.org/ ru ADPU-NUN QUBA FİLİALINDA AÇIQ DƏRS KEÇİRİLİB https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=317 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=317 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=317 Mon, 27 Apr 2026 12:08:49 +0400 native-yes ]]> Qərbi Azərbaycan İcmasının Quba rayon nümayəndəliyində "Qərbi Azərbaycan əzəli və əbədi Azərbaycan torpağıdır" mövzusunda tədbir keçirilib https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=316 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=316 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=316 Fri, 24 Apr 2026 09:46:21 +0400 native-yes

24 aprel 2026-cı il tarixində Qərbi Azərbaycan İcmasının Quba rayon nümayəndəliyində "Qərbi Azərbaycan əzəli və əbədi Azərbaycan torpağıdır" mövzusunda tədbir keçirilib
Tədbir çərçivəsində Qərbi Azərbaycan İcması İdarə Heyətinin üzvü, Dərələyəz mahalının Keşkənd kənd icmasının sədri, ADPU-nun Beynəlxalq əlaqələr üzrə prorektoru, filologiya elmləri doktoru, professor Mahirə Nağı qızı Hüseynovanın təqdimatında “Qərbi Azərbaycan əzəli və əbədi Azərbaycan torpağıdır” mövzusunda geniş çıxış edib.
Tədbiri giriş sözü ilə açan Qərbi Azərbaycan İcmasının Quba rayon nümayəndəliyinin sədri, Meyvəçilik və Çayçılıq Elmi Tədqiqat İnistutunun direktoru, biologiya elmləri üzrə fəlsəfə doktoru İlham Qaraqurbanlı Qərbi Azərbaycan mövzusunun bu gün dövlət siyasətinin prioritet istiqamətlərindən biri olduğunu vurğulayıb:
-Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə qazanılan möhtəşəm Zəfər bizə tarixi torpaqlarımız olan Qərbi Azərbaycana qayıdışın yolunu açıb. Bu gün sizin nümayəndəlikdə keçirilən tədbir gənc nəslin milli kimlik şüurunun formalaşması və tarixi həqiqətlərin gələcək nəsillərə ötürülməsi baxımından müstəsna əhəmiyyət kəsb edir.
Professor Mahirə Hüseynova həm bir alim, həm də həmin torpaqların canlı şahidi kimi çıxışının əvvəlində doğma yurd həsrətindən, xalqımızın əsrlər boyu üzləşdiyi deportasiya və etnik təmizləmə siyasətinin acı nəticələrindən bəhs edib. O, Qərbi Azərbaycanın hər bir daşının, hər bir toponiminin qədim tariximizin möhürü olduğunu qeyd edib. Problemin araşdırılmasına toxunan professor qeyd edib ki, bu mövzu sadəcə bir nisgil deyil, həm də beynəlxalq müstəvidə hüquqi və elmi əsaslarla sübut olunmalı bir haqq işimizdir. Bizim mənəvi borcumuzdur ki, uydurma tarixlərə qarşı faktlarla, sənədlərlə və elmi tədqiqatlarla çıxış edək.
Mahirə xanım eyni zamanda özünün elmi tədqiqatlarını və tarixi faktlara əsaslanan xatirələrini əhatə edən kitabları barədə məlumat verib. O, bu əsərlərin gənc tədqiqatçılar üçün bir yol xəritəsi olduğunu və saxtalaşdırılmış tarixin ifşasında mühüm rol oynadığını bildirib. Professor Mahirə Hüseynova çıxışını "Artıq daşların toplanma vaxtıdır" sözləri ilə yekunlaşdırıb.
Tədbirdə rəsmi qonaqlar, rayon ictimaiyyətinin nümayəndələri, ziyalılar iştirak ediblər.
İştirakçılardan Quba Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının müavini Səidə Abasova, Azərbaycan Respublikası Elm və Təhsil Nazirliyinin məsul əməkdaşları Rövşən Ağayev və Hilal Salmanov, ADPU-nun Müasir Azərbaycan dili kafedrasının müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor Könül Səmədova, Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzinin müdiri, t.ü.f.d. Leyla Cəlalova, Mərkəzin fəal üzvü Möhübbət Məmmədov, Ümumi tarix və tarixin tədrisi texnologiyaları kafedrasının müdiri, dosent Dəyanət Musayev, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin Quba bölməsinin sədri, şair Ramiz Qusarçaylı, Quba Təhsil Sektorunun müdiri Pərviz Nurməmmədov və başqaları öz çıxışlarında Qərbi Azərbaycan mövzusunun təkcə tarixi yaddaş deyil, həm də dövlətçilik təfəkkürünün tərkib hissəsi olduğunu vurğulayıblar.
Çıxış edən qonaqlar Qərbi Azərbaycan mövzusunun təhsil proqramlarının nüvəsini təşkil etməli, bütün tədris pillələrində dərsliklərin məzmununa dərindən inteqrasiya olunmalı, gənc nəslin öz tarixi torpaqlarımızın coğrafiyasını, mədəniyyətini və həqiqətlərini elmi əsaslarla mənimsəməli olduğunu bildiriblər və Qərbi Azərbaycana Qayıdış Konsepsiyasının milli hədəflərimizdəki yerindən danışaraq, bu cür tədbirlərin regionlarda keçirilməsinin əhəmiyyətini yüksək qiymətləndiriblər.
Tədbirin sonunda Mahirə Hüseynova və Rövşən Ağayev Qərbi Azərbaycan İcmasının Quba rayon nümayəndəliyinə müəllifləri olduğu dəyərli kitablar hədiyyə ediblər.

]]> ADPU-nun Quba filialında "Qərbi Azərbaycan əzəli və əbədi Azərbaycan torpağıdır" mövzusunda tədbir keçirilib https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=315 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=315 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=315 Fri, 24 Apr 2026 09:37:43 +0400 native-yes

​23 aprel 2026-cı il tarixində Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin (ADPU) Quba filialında vətənpərvərlik ruhunda möhtəşəm bir tədbir baş tutub.
​Tədbir çərçivəsində Qərbi Azərbaycan İcması İdarə Heyətinin üzvü, Dərələyəz mahalının Keşkənd kənd icmasının sədri, ADPU-nun Beynəlxalq əlaqələr üzrə prorektoru, filologiya elmləri doktoru, professor Mahirə Nağı qızı Hüseynovanın təqdimatında “Qərbi Azərbaycan əzəli və əbədi Azərbaycan torpağıdır” mövzusunda açıq dərs keçirilib.
​Filialın böyük zalında baş tutan tədbirdə əvvəlcə Ümummilli lider Heydər Əliyevin və Azərbaycanın ərazi bütövlüyü uğrunda canlarından keçmiş şəhidlərimizin əziz xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad edilib.
​Tədbiri giriş sözü ilə açan ADPU-nun Quba filialının direktoru, professor Yusif Alıyev Qərbi Azərbaycan mövzusunun bu gün dövlət siyasətinin prioritet istiqamətlərindən biri olduğunu vurğulayıb:
"Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə qazanılan Zəfər bizə tarixi torpaqlarımıza, o cümlədən Qərbi Azərbaycana qayıdışın yolunu açıb. Bu gün keçirilən açıq dərs sadəcə elmi bir mühazirə deyil, həm də gənc nəslin milli kimlik şüurunun formalaşması və tarixi həqiqətlərin gələcək nəsillərə ötürülməsi baxımından müstəsna əhəmiyyət kəsb edir. Mahirə xanım həm bir alim, həm də həmin torpaqların canlı şahidi kimi bu missiyanı böyük fədakarlıqla yerinə yetirir."
​Professor Mahirə Hüseynova çıxışının əvvəlində doğma yurd həsrətindən, xalqımızın əsrlər boyu üzləşdiyi deportasiya və etnik təmizləmə siyasətinin acı nəticələrindən bəhs edib. O, Qərbi Azərbaycanın hər bir daşının, hər bir toponiminin qədim tariximizin möhürü olduğunu qeyd edib. Problemin araşdırılmasına toxunan professor əlavə edib:
"Bu, sadəcə bir nisgil deyil, həm də beynəlxalq müstəvidə hüquqi və elmi əsaslarla sübut olunmalı olan haqq işimizdir. Bizim mənəvi borcumuzdur ki, uydurma tarixlərə qarşı faktlarla, sənədlərlə və elmi tədqiqatlarla çıxış edək."
​Məruzəçi, həmçinin özünün elmi tədqiqatlarını və tarixi faktlara əsaslanan xatirələrini əhatə edən kitabları barədə məlumat verib. O bu əsərlərin gənc tədqiqatçılar üçün bir yol xəritəsi olduğunu və saxtalaşdırılmış tarixin ifşasında mühüm rol oynadığını bildirib. Professor Mahirə Hüseynova çıxışını "Artıq daşların toplanma vaxtıdır" sözləri ilə yekunlaşdırıb.
​Açıq dərsdə rəsmi qonaqlar və ziyalılar iştirak ediblər. İştirakçılar arasında:
​Azərbaycan Respublikası Elm və Təhsil Nazirliyinin məsul əməkdaşları Rövşən Ağayev və Hilal Salmanov;
​Quba Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının müavini Səidə Abasova;
ADPU-nun ​Müasir Azərbaycan dili kafedrasının müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor Könül Səmədova;
​Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzinin müdiri, t.ü.f.d. Leyla Cəlalova, Mərkəzin fəal üzvü Möhübbət Məmmədov;
​Quba Rayon Heydər Əliyev Mərkəzinin direktoru Sevinc Səlimova;
​Ümumi tarix və tarixin tədrisi texnologiyaları kafedrasının müdiri, dosent Dəyanət Musayev;
​Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin (AYB) Quba bölməsinin sədri, şair Ramiz Qusarçaylı;
​Quba Təhsil Sektorunun müdiri Pərviz Nurməmmədov;
​Filialın professor-müəllim heyəti və tələbələr yer alıblar.
​Tədbirin rəsmi hissəsində çıxış edən Azərbaycan Respublikası Elm və Təhsil Nazirliyinin şöbə müdiri Rövşən Ağayev Qərbi Azərbaycan mövzusunun təkcə tarixi yaddaş deyil, həm də dövlətçilik təfəkkürünün tərkib hissəsi olduğunu vurğulayıb:
"Qərbi Azərbaycan mövzusu təhsil proqramlarının nüvəsini təşkil etməli, bütün tədris pillələrində dərsliklərin məzmununa dərindən inteqrasiya olunmalıdır. Gənc nəsil öz tarixi torpaqlarımızın coğrafiyasını, mədəniyyətini və həqiqətlərini elmi əsaslarla mənimsəməlidir."
​Çıxış edən digər qonaqlar Qərbi Azərbaycana Qayıdış Konsepsiyasının milli hədəflərimizdəki yerindən danışaraq, bu cür tədbirlərin regionlarda keçirilməsinin əhəmiyyətini yüksək qiymətləndiriblər.
​Tədbirin sonunda professor Mahirə Hüseynova tələbələrin mövzu ilə bağlı çoxsaylı suallarını cavablandırıb, iştirakçılara qiymətli kitablar hədiyyə edilib. Sual-cavab formatında davam edən diskussiyada tarixi toponimlərimizin qorunması, folklor nümunələrinin toplanması və beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılması yolları ətrafında geniş fikir mübadiləsi aparılıb.
​Sonda xatirə şəkli çəkdirilib. Tədbirdən sonra ağacəkmə aksiyası da həyata keçirilib.

]]> Prof.Mahirə Hüseynova və dos.Könül Həsənova Qax rayonunda keçirilən konfransda iştirak ediblər https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=314 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=314 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=314 Wed, 22 Apr 2026 10:58:23 +0400 native-yes
20 aprel 2026-cı il tarixində Qərbi Azərbaycan İcması və Qax Rayon İcra Hakimiyyətinin birgə təşkilatçılığı ilə Qax şəhərində keçirilən “Yaşayan yaddaş, sönməyən ümid” mövzusunda elmi-praktik konfrans keçirilib.
Konfransda Qərbi Azərbaycan İcmasını təmsil edən nümayəndə heyəti iştirak edib.
Tədbir iştirakçıları əvvəlcə Ulu Öndər Heydər Əliyevin abidəsi önünə gül dəstələri düzərək, xatirəsini ehtiramla yad ediblər.
Sonra konfransın keçirildiyi rayon Heydər Əliyev Mərkəzində Qərbi Azərbaycanın mədəni irsini və zəngin mətbəxini əks etdirən sərgiyə baxış olub.
Tədbirin rəsmi hissəsi Dövlət Himninin səsləndirilməsi ilə başlayıb, Ulu Öndər Heydər Əliyevin və şəhidlərin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad olunub. Qərbi Azərbaycan həqiqətləri ilə bağlı videoçarx nümayiş etdirilib.
Qərbi Azərbaycan İcmasının Qax rayonu üzrə nümayəndəsi Həsən Tarverdiyev çıxışında Qərbi Azərbaycan ruhunun yaşadılması və bu irsin gələcək nəsillərə ötürülməsinin vacibliyini vurğulayıb. O, Qərbi Azərbaycanın sadəcə coğrafi məkan deyil, xalqımızın milli kimliyinin, köklərinin və tarixi yaddaşının bir parçası olduğunu diqqətə çatdırıb. Həsən Tarverdiyev həmin torpaqlarda səslənən laylaların, bayatıların və qalanan ocaqların bu gün də hər bir azərbaycanlının qəlbində yaşadığını qeyd edib.
İcmanın İdarə Heyətinin üzvü, Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetin prorektoru, filologiya elmləri doktoru, professor Mahirə Hüseynova çıxışında azərbaycanlıların ayrı-ayrı illərdə Ermənistandakı dədə-baba torpaqlarından deportasiyasını, işgəncələrə məruz qalmasını, müxtəlif toponimlərimizin dəyişdirilərək erməniləşdirilməsini tarixi faktlarla diqqətə çatdırıb. Professor Qərbi Azərbaycan reallıqlarının regionlarda daha geniş təbliğ edilməsi istiqamətində görülən işlərdən danışıb, belə konfransların Qərbi Azərbaycan həqiqətlərinin təbliğində mühüm əhəmiyyət kəsb etdiyini vurğulayıb.
Dövlət başçısının 2022-ci il dekabrın 24-də Qərbi Azərbaycan İcmasının üzvləri ilə görüşündəki fikirlərinə istinad edən Mahirə Hüseynova, dədə-baba torpaqlarımıza qayıdış strategiyasının tarixi və siyasi əhəmiyyətini diqqətə çatdırıb.
Qərbi Azərbaycan İcması İdarə Heyəti sədrinin müavini, Milli Məclisin deputatı Hikmət Babaoğlu çıxışında bildirib ki, son 200 ildə Azərbaycan xalqının başına gətirilən faciələrin cavabının tapılması, haqq səsimizin dünyaya çatdırılması və tapdalanan haqqımızın bərpası üçün bu gün əlverişli şərait yaranıb. O, Qərbi azərbaycanlıların öz ata-baba yurdlarından zorla çıxarıldığını, o torpaqlara qayıdışın zərurət olduğunu, soydaşlarımızın böyük ümid və əminliklə geri qayıdacaqları günü gözlədiklərini vurğulayıb.
Tədbirdə çıxış edənlər – Qax Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Elvin Paşayev, əslən Qərbi Azərbaycandan olan müəllim Afaq Abdullayeva və Qax şəhər 1 nömrəli tam orta məktəbin tarix müəllimi Məryəm Muradova son iki əsrdə azərbaycanlılara qarşı yürüdülən etnik təmizləmə və deportasiya siyasətinin ağır nəticələrini diqqətə çatdırıblar. Vurğulanıb ki, beynəlxalq hüquqa və tarixi faktlara əsaslanan “Qərbi Azərbaycana Qayıdış Konsepsiyası” tarixi ədalətin bərpası və sülhün təmin olunması üçün strateji əhəmiyyətə malikdir. Həmçinin bu tarixi reallıqların gənc nəslə çatdırılmasının və milli yaddaşın qorunmasının vacibliyi xüsusi qeyd olunub.
Elmi-praktik konfrans ədəbi-bədii, musiqili proqramla başa çatıb.

]]> Şiviloğulları ocağının yurd həsrətli oğlu İsgəndər İsmayıl oğlu | SƏMƏD VƏKİLOV YAZIR https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=313 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=313 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=313 Thu, 09 Apr 2026 10:14:47 +0400 native-yes

Daha bir yurd həsrətli ziyalımız dünyadan köçdü. Bu gün haqqında söhbət açacağımız ziyalımız Qərbi Azərbaycanın Ağbaba elinin Kiçik Təpəköy kəndində dünyaya göz açmış Şiviloğulları nəslinin dəyərli övladı İsgəndər İsmayıl oğludur. Onun mənsub olduğu Şiviloğulları nəsli Qarapapaq türk boyunun bir qoludur.

Kimdir Şiviloğulları?

Bu nəsli 16-cı əsrdə Qanuni Sultan Süleyman dönəmində Bahadır bəyin başçılığı ilə Qarabağdan Qazağa, oradan Borçalıya, Ahıskaya, nəhayət, Anadoluya köç ediblər.

Hərbi keçmişə malik olan Şiviloğulları Çıldır bölgəsində məskunlaşaraq ərazinin rus və ermənilərə qarşı müdafiəsinə mühüm töhvələr vermişlər.

Zamanla Ağrı, Muş, Vakfıkebir, Sivas, Ərzurum, Reyhanlı bölgələrinə dağılaraq Ağrıda Şiviloğulları Bahadır, Bağatır və Baltaçı soyadlarını, Çıldırda isə Koca soyadını daşıyıblar.

Türkiyədə hərbi sahədən başqa millət vəkili və bələdiyyə başqanı kimi mühüm postlar da tutublar. Belə ki, Qəhrəman bəyin oğlu Mehmet Rüstəm Bahadır Qars millət vəkili və bir müddət Qars bələdiyyə başqanı vəzifələrində çalışıb.

İsgəndər İsmayıl oğlu isə Şiviloğullarının Qərbi Azərbaycanın Ağbaba mahalında yaşayan nümayəndələrindəndir. Şiviloğullarının ata-baba ocağı olan Kiçik Təpəköy kəndi Qars vilayətinin Qars qəzasının Ağbaba nahiyəsində yerləşsə də sonrada Ermənistan (Qərbi Azərbaycan) sərhədləri daxilində qalmışdır.

Toponim Azərbaycan dilində “kiçik dağ, dağ” mənasında işlənən təpə sözü ilə müasir türk dilində “kənd” mənasında işlənən “köy” sözlərinin birləşməsindən əmələ gəlmişdir. “Böyük” fərqləndirici əlamət bildirir. Sonralar Böyük Təpəköylə yaxınlığındakı Kiçik Təpəköy kəndləri birləşdirilmiş və Təpəkənd adlandırılmışdır.

Ermənistan prezidentinin 3 aprel 1991-ci il tarixli fərmanı ilə kəndin adı dəyişdirilərək “Berdaşen” qoyulmuşdur. “Ermənistan Respublikasının inzibati-ərazi bölgüsü haqqında” 7 noyabr 1995-ci il tarixli Qanuna əsasən Şirak vilayətinin inzibati ərazisinə daxil edilmişdir.

Ağbaba elinin dəyərli övladı İsgəndər İsmayıloğlu bütün həyatını xalqın maariflənməsinə həsr etmiş bir ziyalıdır. O, 12 yanvar 1938-ci ildə Ağbaba elinin Kiçik Təpəköy kəndində anadan olmuşdur. Atası İsmayıl Mikayıl oğlu 1941-ci ilin payızında İkinci Dünya müharibəsinə yola düşmüş 28.09.1942-ci ildə Şimali-Qafqazda gedən döyüşlərdə həlak olmuşdur. Onu da qeyd edək ki, İsmayıl Mikayıl oğlunun özündən başqa 3 qardaşıda II Dünya müharibəsinin qurbanı olmuşlar. İsmayıl kişinin tək yadigarı olan İsgəndər müəllim anası Qızlarbəyi xanım və ata nənəsi Güləbatın xanımın himayəsində böyümüşdür. O, Kiçikç Təpəköy kənd 7 illik məktəbini bitirəndən sonra Güllücə kənd orta məktəbində təhsilini davam etdirərək 1956-cı ildə orta təhsil başa vurmuşdur. 1957–1960-cı illərdə Sovet Ordusunda hərbi xidmətdə olmuşdur. 1960–1968-ci illərdə kolxozda tabelçi və ilk partiya təşkilatının katibi vəzifəsində işləmişdir.

Müəllim olmaq arzusu ilə hazırlaşıb sənədlərini 1962-ci ildə ADPU-nun (keçmiş APİ) ibtidai təhsil fakültəsinin qiyabi şöbəsinə təqdim etmiş və qəbul olunmuşdur. 1966-cı ildə oranı bitirib, ali pedaqoji təhsil almışdır. Elə ali məktəbə qəbul olduğu ildən yeni istifadəyə verilmiş Kiçik Təpəköy kənd orta məktəbində ibtidai sinif müəllimi kimi pedaqoji fəaliyyətə başlamış və 1988-ci ilədək orada çalışmışdır. İsgəndər müəllim rayonun adlı-sanlı ibtidai sinif müəllimlərindən olmuşdur. Anadan olmasının 50 illiyi ilə əlaqədar olaraq 1988-ci ildə RXMŞ tərəfindən fəxri fərmanla təltif edilmişdir. Valideynlər və şagirdlər arasında dərin nüfuzu vardı. Onun vaxtı ilə dərs dediyi şagirdlərin bir çoxu təhsillərini davam etdirib savadlı və bacarıqlı mütəxəssislər oldular. Onların arasında özlərini elmə həsr edən şəxslər və digər peşə sahibləri də var.

1988-ci ildə məlum hadisələrlə bağlı olaraq onun ailəsi də Bakı şəhərinin Zabrat qəsəbəsində məskunlaşmış və o, pedaqoji fəaliyyətini 81, 22 saylı tam orta məktəblərdə davam etdirmişdir. 2013-cü ildən təqaüdə çıxmışdır. O, 8 mart 2026-cı ildə Bakı şəhərində dünyasını dəyişmişdir.

İsgəndər müəllim respublikanın hörmətli hüquqşünaslarından olan Əziz Hüseynovun qızı Savad xanımla ailə həyatı qurub. Onların bu nikahdan 8 övladı dünyaya gəlib. Övladlarının hamısı ali təhsillidir. Oğlanları Alxas mühəndis, Sabir bank işçisi qızları Rəsmiyə şairədir (iki şeir kitabı çap olunub). İsgəndər müəllimin oğlu Zakir İsmayılov vaxtıilə Amasiyada dövlət orqanlarında çalışmış, Azərbaycanda kitabxanaçılıq işini dərindən bilən azsaylı mütəxəssilərdəndir. Müxtəlif istiqamətlərdə bir sıra elmi məqalələrin müəllifi və dövlət qulluğunun baş müşaviridir.

İsgəndər müəllimin kiçik oğlu Mənsur İsmayılov Türk dünyasının tanınmış riyaziyatçılarındandır.O, uzun illərdi Türkiyənin Qəbzə Universitetinin professor kimi çalışır.

2002-ci ilin noyabr ayından Qəbzə Texniki Universidetinin dəvəti ilə burada çıalışmağa başlamışıdir. 2013-cü ildən professor elmi tituli almlşdır. 2017-ci ildən indiyədək həmin universitetdə riyaziyyat bölümünün başqanıdır.

Elmi fəaliyyəti dövründə əsasən xarici - ingilisdilli elmi jurnallarda məqalələri dərc edilməkdədir. 150-dən artıq elmi məqalənin və 3 kitabın müəllifidir. Mütəmadi olaraq elmi konfranslarda (Moskva, Sankt-Peterburq, Kiyev, Almatı, Tibilisi, Strasburq, Brüssel) iştirak edir və elmi məruzələrlə çıxış edir.

Şiviloğulları ocağının dəyərli övladı İsgəndər müəllimə həsr edilmiş bu yazı onun həyat hekayəsinin az bir hissəsini əhatə etməklə parlaq ruhuna kiçik bir töhvədir. Ruhun şad olsun İsgəndər müəllim!

Tədqiqatçı-hüquqşünas Səməd Vəkilov

]]> Qərbi Azərbaycanın mədəni və ədəbi irsinə dair hibrid sənədli film çəkiləcəkdir. https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=312 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=312 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=312 Fri, 03 Apr 2026 11:10:44 +0400 native-yes

Azərbaycan Respublikasınım İsveç Krallığındakı Səfirliyinin təşəbbüsü ilə isveçli rejissor Mikael Silkeberq tərəfindən Qərbi Azərbaycanın mədəni və ədəbi irsinə dair hibrid sənədli film çəkiləcəkdir.
Film çərçivəsində Aşıq Ələsgər və Mirzə Qədim İrəvaninin yaradıcılığı, Qərbi Azərbaycana aid adət-ənənələr, aşıq sənəti, xalçaçılıq, geyim və mətbəx nümunələri kimi mövzular əhatə ediləcəkdir.
Qeyd edək ki, Azərbaycan mədəniyyətinin böyük dostu olan Mikael Silkeberg daha öncə Şuşanın tarixi və mədəni irsi haqqında “Xarı Bülbül Əfsanəsi”, Tur Heyerdalın nəzəriyyəsi əsasında Skandinaviya və Azərbaycan arasında tarixi əlaqələr haqqında “Odin Kodu”, Naxçıvanın tarixi və mədəni irsi haqqında “Nuhun ayaq izləri” və Azərbaycanın caz ənənələri haqqında “Folklor cazının Qərbdən Şərqə uzanan hekayəsi” adlı sənədli filmlər ərsəyə gətirmişdir. Bu filmlər çoxsaylı xarici ölkələrdə nümayiş etdirilərək ölkəmizin beynəlxalq təbliğinə töhfə verməkdədir.

]]> “Susmayan həqiqətlər” sərgisi https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=311 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=311 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=311 Wed, 01 Apr 2026 14:28:09 +0400 native-yes

Azərbaycan Respublikasının İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili (Ombudsman) Səbinə Əliyevanın təşəbbüsü ilə Ombudsman Aparatında tarixən azərbaycanlılara qarşı həyata keçirilmiş soyqırımı və etnik təmizləmə siyasətinə dair faktları özündə əks etdirən “Susmayan həqiqətlər” sərgisinə yekun vurulub.
Tədbirdə çıxış edən Ombudsman Aparatı rəhbərinin müavini Rəşid Rumzadə bildirib ki, Ombudsman tərəfindən təşkil olunan bu sərgi azərbaycanlılara qarşı törədilmiş soyqırımı və etnik təmizləmə cinayətlərinə dair tarixi həqiqətlərin beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılması, eyni zamanda bu faktların gələcək nəsillərə ötürülməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.
Qərbi Azərbaycan İcmasının İdarə Heyətinin sədri, Milli Məclisin deputatı Əziz Ələkbərli çıxışında azərbaycanlıların deportasiya və soyqırımı tarixindən ətraflı bəhs edib. O vurğulayıb ki, Ermənistan tərəfindən uzun illər ərzində azərbaycanlılara qarşı məqsədyönlü şəkildə deportasiya və etnik təmizləmə siyasəti həyata keçirilib. Xüsusilə qeyd olunub ki, indiki Ermənistan ərazisi olan Qərbi Azərbaycandan yüz minlərlə azərbaycanlı öz doğma yurd-yuvalarından zorla çıxarılıb, onların fundamental hüquqları kobud şəkildə pozulub. Əziz Ələkbərli bu proseslərin mərhələli şəkildə həyata keçirildiyini, azərbaycanlıların tarixi torpaqlarından sistemli surətdə sıxışdırılıb çıxarıldığını və bunun regionun etnik tərkibinin dəyişdirilməsinə yönəldilmiş siyasətin tərkib hissəsi olduğunu diqqətə çatdırıb. O, həmçinin bu tarixi ədalətsizliklərin beynəlxalq səviyyədə tanıdılmasının vacibliyini vurğulayıb.
Daha sonra Dədə Ələsgər Ocağı İctimai Birliyinin sədri Xətai Ələsgərli çıxış edərək təmsil etdiyi ailənin başına gətirilmiş faciələrdən danışıb. O, ailə şəcərəsinin ermənilər tərəfindən həyata keçirilmiş soyqırımı və deportasiya siyasətinin qurbanı olduğunu qeyd edərək, doğma torpaqlardan didərgin salınmanın yaratdığı ağır mənəvi sarsıntıları və itkiləri bölüşüb. Xətai Ələsgərli bu acı xatirələrin yalnız bir ailənin deyil, bütövlükdə Azərbaycan xalqının yaşadığı ümummilli faciənin bir parçası olduğunu vurğulayıb.
Tədbirin yekununda Azərbaycan Respublikasının İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkilinin (Ombudsmanın) 31 Mart – Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü ilə əlaqədar Bəyanatı səsləndirilib. Bəyanatda Ümummilli Lider Heydər Əliyevin müvafiq Fərmanına əsasən ilk dəfə olaraq 31 Mart – Azərbaycanlıların Soyqırımı Gününün elan edilməsi ilə həmin hadisələrə siyasi-hüquqi qiymətin verildiyi xüsusi qeyd olunub.
Qeyd edək ki, martın 2-dən 31-dək davam edən “Susmayan həqiqətlər” sərgisində nümayiş etdirilən nəşrlər, arxiv sənədləri, fotoşəkillər və digər materiallar yerli və xarici qonaqlar tərəfindən böyük maraqla qarşılanıb. İştirakçılar sərginin xatirə dəftərinə öz təəssüratlarını qeyd ediblər.

]]> 31 Mart - Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü ilə əlaqədar https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=310 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=310 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=310 Tue, 31 Mar 2026 15:32:40 +0400 native-yes
“1998-ci ildən başlayaraq hər il 31 mart azərbaycanlıların soyqırımı günü kimi dövlət səviyyəsində qeyd olunur. Həmin gün soyqırımı qurbanlarının anma tədbirləri keçirilir, dünya ictimaiyyətinin diqqəti xalqımıza qarşı aparılan cinayətkar siyasətə cəlb olunur. Həm də qeyd olunmalıdır ki, xalqımıza qarşı yeridilmiş soyqırımı siyasətinin uzun tarixi olsa da, bu barədə əsl həqiqətlər yalnız Azərbaycan rəhbərliyinin qətiyyəti sayəsində son illərdə dünya ictimai fikrinə çatdırılmağa başlamışdır. Bu işdə Azərbaycan vətəndaşlarının, ictimaiyyətin, xarici ölkələrdəki azərbaycanlı icmalarının üzərinə böyük məsuliyyət düşür. Xalqımıza qarşı törədilmiş soyqırımı haqqında həqiqətləri real faktlar, dəlillər əsasında dünya dövlətlərinə, nüfuzlu beynəlxalq təşkilatlara çatdırmaq, saxta erməni təbliğatı nəticəsində formalaşmış yalan təsəvvürləri dəyişdirmək, ona hüquqi-siyasi qiymət verdirmək nə qədər çətin olsa da, şərəfli və müqəddəs bir iş kimi bu gün də, gələcəkdə də davam etdirilməlidir. Bu, soyqırımı qurbanlarının xatirəsi qarşısında indiki nəslin müqəddəs borcudur.”
Ulu Öndər Heydər Əliyev,
“Azərbaycan” qəzeti, 30 mart 2003 il.
]]> 31 Mart - Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü ilə əlaqədar https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=309 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=309 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=309 Tue, 31 Mar 2026 15:30:56 +0400 native-yes

“Tarixi Azərbaycan torpaqları olan Qarabağ və Zəngəzura XIX əsrin əvvəllərindən başlayaraq erməni əhalisinin yerləşdirilməsi, demoqrafik vəziyyətin zorla dəyişdirilməsi, 1905, 1918-ci illərdə azərbaycanlı əhalini qorxutmaq və qovmaq məqsədi güdən kütləvi qırğınlar, 1920-ci illərdə Zəngəzurun Ermənistana verilməsi, 1948-1953-cü illərdə yüz minlərlə azərbaycanlının indiki Ermənistan ərazisindəki əzəli yurdlarından köçürülməsi xalqımıza qarşı erməni təcavüzünün qanlı səhifələridir.”

Prezident İlham Əliyev,

31 Mart – Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü

münasibətilə Azərbaycan xalqına müraciətindən, 29 mart 2005 il

]]> ŞƏHİD ƏLİ ƏLİYEV-ÖMRÜN ŞƏHADƏT ZİRVƏSİ https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=308 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=308 https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=308 Thu, 26 Mar 2026 12:07:33 +0400 native-yes

Əliyev Əli Vəli oğlu 1969-cu il avqust ayının 11-də Qərbi Azərbaycanın Dərələyəz mahalının Qovuşuq kəndində zəhmətkeş ailədə dünyaya göz açmışdır. Qovuşuq kəndi öz ziyalıları ilə yanaşı igid oğulların da məkanı olmuşdur. Azərbaycanın ərazi bütövlüyü və suverenliyi uğrunda canını qurban verən oğullar sırasında Qovuşuq kəndinin unudulmaz mərd oğlu şəhid Əli Əliyev də olmuşdur. Qovuşuq kənd orta məktəbində təhsil alan Əli yeniyetmə yaşlarından öz həmyaşıdlarından vətənpərvər ruhlu olmağı ilə çox seçilirdi. Əlinin ailəsi Qovuşuq kəndindən sonuncu etnik təmizləmə (1987-1991) zamanı yurd-yuvalarından didərgin düşərək Bakıda məskunlaşmaq məcburiyyətində oldular. Ailəsi deportasiya olunanda Əli hərbi xidmətdə olur və ailəsinin kənd əhalisi ilə birgə köç etməsinə heç cür inanmır. Hətta, niyə evi satıb Bakıya köçmək isəyirsiniz? Mən kənddə yaşamaq istəyirəm, kəndə qayıdacağam deyərək ailəsinə etiraz edir.
Gənc yaşlarında deportasiyaya məruz qalan ailəsinin ağır günləri Əlini də çox narahat edirdi və qardaşı Sarı ilə birlikdə cəbhə bölgəsinə silah-sursat daşımaq üçün Müdafiə Nazirliyinin nəzdində fəaliyyət göstərən qarajda işə düzəlirlər. Sürdükləri yük maşını ilə cəbhə bölgəsinə ancaq silah-sursat daşıyırdılar. Dəfələrlə əsgərlərimizin köməyinə çatan bu iki qardaş yorulmaq bilmirdi. Vətən sevgisi və qisas hissi iki qardaşın yolunu döyüş bölgəsindən salır və Zəngilan, Laçın, Şuşa, Qubadlı, Ağdam, Ağdərə və Kəlbəcər rayonunda gedən çətin döyüşlərdə böyük şücaətlə vətənə xidmət edirlər.
Keçdiyi cəbhə bölgələrində ermənilərin törətdikləri vəhşilikləri görən Əli bunlara dözə bilmirdi. Ona görə də hara ezam etsə idilər, qabaqda mütləq Əli getməli idi. Daşıdığı hərbi sursatla neçə-neçə əsgərin köməyinə çatmış, onları ölümün pəncəsindən qurtarmışdır. Qardaşı Sarı onun həm cəbhə, həm də yol yoldaşı idi. Dərdini onunla bölməyi daha çox istərdi. Ürəyindəki nisgili dilə gətirən Əli etiraf etmişdi - qoyub gəldikləri yerləri unuda bilmədiyini dəfələrlə Sarıya söyləmiş, əgər mümkün olarsa, Dərələyəzə qədər hərbi silah daşıyacağını demişdi.
İnsan ömrünə qənaət etmək mümkün deyil, ömür ya sərf edilər yada ki israf. Ömrünü vətəninə sərf edən Əli də yaşadığı qısa, lakin mənalı ömür yolunda xalqına xidmət edərək şəhid oldu.
1992-ci il avqustun 7-də Murov dağındakı döyüşçülərimizə hərbi sursat apararkən Ömər aşırımı deyilən yerdə azğınlaşmış erməni qatillərinin qurduğu minaya tuş gələrək, yoldan 200 metr kənarlaşaraq dərəyə düşmüşdür. Arxasıyca digər yük maşınını sürən qardaşı Sarının gözləri önündə maşının partlaması və qardaşın qardaş qollarında can verməsi hələdə onun ürəyində acı bir xatirə kimi qalıb. Şəhadət zirvəsinə ucalan Əli Əliyev Bakıda Şəhidlər xiyabanında dəfn olunur. 1994-cü ilin noyabr ayında ulu öndər Heydər Əliyevin şəhid ailələrinə diqqət və qayğısı sayəsində körpə övladı olan şəhidin ailəsi Nizami rayonu ərazisində evlə təmin olunur.

]]>