<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom">
<channel>
<title>QƏRBİ AZƏRBAYCAN - Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzi</title>
<link>https://adpu-westaz.org/</link>
<atom:link href="https://adpu-westaz.org/index.php?category=qerbi-az&amp;do=cat&amp;mod=rss" rel="self" type="application/rss+xml" />
<language>ru</language>
<description>QƏRBİ AZƏRBAYCAN - Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzi</description><item>
<title>DƏRƏLƏYƏZ MAHALI OĞBİN KƏNDİ</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=461</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=461</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Tue, 14 Jul 2026 14:28:53 +0400</pubDate>
<category>Ərazi </category>
<description><![CDATA[<p><br></p> <p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/6dfe42dcd2_image.png" alt=""></p> <p><br></p> <p>Oğbin - tarixi Azərbaycan kəndlərindən biri olub, İrəvan quberniyasının Şərur-Dərələyəz qəzasında, indiki Paşalı (Əzizbəyov, Vayk) rayonu ərazisində, Almalı (Xndzorud) kəndinin yaxınlığında yerləşirdi. Kənd rayon mərkəzindən təxminən 30 km məsafədə idi.<br>Oğbin etnik tərkibinə görə qarışıq yaşayış məntəqəsi olmuşdur. XIX əsrin ikinci yarısından etibarən Rusiya imperiyasının köçürmə siyasəti nəticəsində kəndə ermənilər yerləşdirilmiş və onların sayı tədricən artmışdır. Tarixi-statistik mənbələrə görə, kənddə 1831-ci ildə 37 nəfər azərbaycanlı yaşayırdı. 1873-cü ildə əhali 104 azərbaycanlı və 57 ermənidən, 1886-cı ildə 169 azərbaycanlı və 62 ermənidən, 1897-ci ildə 245 azərbaycanlı və 104 ermənidən ibarət olmuşdur. 1914-cü ildə kənddə ümumilikdə 531 nəfər azərbaycanlı və erməni yaşayırdı.<br>1918-ci ildə erməni silahlı dəstələrinin hücumları nəticəsində kənd dağıdılmış, azərbaycanlı əhalinin bir hissəsi qətlə yetirilmiş, sağ qalanlar isə doğma yurdlarından deportasiya olunmuşdur. Ermənistanda sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra sağ qalan azərbaycanlıların bir hissəsi 1924–1925-ci illərdə Oğbinə qayıda bilmişdir. Lakin onların burada uzunmüddətli və təhlükəsiz yaşaması mümkün olmamışdır. 1926-cı ildə kənddə cəmi 37, 1931-ci ildə isə 53 nəfər azərbaycanlı qeydə alınmışdır. SSRİ Nazirlər Sovetinin xüsusi qərarı əsasında 1948-ci ildə kənddə qalan azərbaycanlılar da zorla Azərbaycana köçürülmüşdür.<br>Toponim qədim türk dillərində “tayfa ittifaqı”, “boy birliyi” mənasını bildirən oğ (ok) sözü ilə qıpçaq tayfalarından biri olan min (minq) etnoniminin birləşməsindən yaranmışdır. Azərbaycan dilində m&gt;b və ya bm səs əvəzlənməsi qanunauyğun olduğundan, Oğbin adındakı bin komponenti min etnoniminin fonetik dəyişmiş forması hesab edilir. Buna görə də Oğbin etnotoponimdir və quruluşca mürəkkəb toponimlər sırasına daxildir.<br>Haqqında danışdığımız bu kəndin adını İ.Şopen Oqbun, Korkodyan Ozbin, Sabir Əsədov Voğbin, H.Rəhimoğlu Özbin formasında qeyd etmişlər. Fikrimizcə, Oxbin kənd adının ilkin forması Ox binəsi, daha sonra Ox binə, nəhayət Oxbin//Oğbin olmuşdur ki, bu toponim də Azərbaycan xalqına məxsusdur. Dərələyəzlə maraqlanan tədqiqatçılar bu toponimi daha ətraflı şəkildə araşdırmalıdırlar.<br>1905–1907, 1918–1920-ci illərdə və 1948–1951-ci illər deportasiyasından əvvəl Oğbin kəndində ermənilər azərbaycanlılara qarşı etnik təmizləmə və qırğınlar həyata keçirmişdilər. Təxribatlar törədərək kənd sakinlərini şərləyir, onların həbs olunmasına səbəb olur, tez-tez münaqişələr yaradırdılar. Bu qarşıdurmaların nəticəsində çoxlu sayda azərbaycanlı qətlə yetirilirdi. Nəticədə erməni daşnakları öz havadarlarının dəstəyi ilə məqsədlərinə nail olur, azərbaycanlılar isə həbs və ölüm təhlükəsi qarşısında doğma kəndlərini tərk etməyə məcbur qalırdılar.<br>Oğbin kəndini məcburi şəkildə tərk edən ailələrdən biri də Hüseyn Vəliyevin ailəsi olmuşdur. Atası Bayram kişi 1905-ci ildə Oğbin kəndində anadan olmuşdur. 1918-1920-ci illərdə kəndə hücum edən erməni daşnak silahlı dəstələri azərbaycanlıları amansızlıqla qətlə yetirir, Bayram kişinin qohumlarından bir neçəsinin başını kəsir. Bu vəhşiliyə dözməyən kənd camaatı Arazın o tayına qaçmağa məcbur olur.<br>Hüseyn Bayram oğlu Vəliyev 1938-ci ildə Dərələyəz mahalı Oğbin kəndində anadan olmuşdur.<br>Hüseynin hələ üç yaşı tamam olmamış ailəsi ağır həyat sınaqları ilə üzləşir. Həmin illərdə ermənilərlə baş verən qarşıdurmalar nəticəsində ailə böyük faciə yaşayır. Dəyirmana gedən 17 yaşlı əmisi İsmayıl Vəliyev ermənilər tərəfindən vəhşicəsinə qətlə yetirilir. Əmisi İsmayılın ardınca dəyirmana gedən atası Bayram kişini də ermənilər cinayətin izini itirmək məqsədilə öldürmək istəyirlər. Lakin sayca üstün olmalarına baxmayaraq, Bayram kişini öldürə bilmirlər. Silahlı qarşıdurmadan sağ çıxan Bayram kişi ermənilərdən bir neçəsini yaralayaraq qaçaq düşür.<br>Ermənilər törətdikləri cinayəti ört-basdır etmək məqsədilə Bayram kişi barəsində dövlət orqanlarına əsassız şikayətlər edirlər. Onu geri qaytarmaq üçün dövlət orqanları həyat yoldaşı Qızxanım ananı və övladları Həsənlə Hüseyni girov götürürlər. Ailəsini xilas etmək məqsədilə Bayram kişi könüllü şəkildə gəlib təslim olur. Bundan sonra ailə üzvləri azadlığa buraxılır, Bayram kişi isə İrəvan həbsxanasına aparılır.<br>1941-ci ildən sonra Bayram kişinin taleyi barədə heç bir məlumat əldə etmək mümkün olmur. Onun sağ qalıb-qalmadığı, yaxud harada və hansı şəraitdə həyatını itirdiyi naməlum qalır. Ailə uzun illər bu ağrılı naməlumluqla yaşamağa məcbur olur.<br>Bayram kişinin yoxluğundan istifadə edən ermənilər ailənin digər üzvlərini də məhv etməyə cəhd göstərirlər. Ölüm təhlükəsi ilə üz-üzə qalan ailə doğma yurdunu tərk etməyə məcbur qalır. Onlar 10 yaşlı Həsəni və üç yaşlı Hüseyni qucaqlarına alaraq canlarını qurtarmaq üçün çətin və gizli yollarla piyada Şərur rayonunun Qarxun kəndinə gəlib sığınırlar. Beləliklə, körpə Hüseynin uşaqlıq illəri doğma yurdundan didərgin düşməyin, ailə faciələrinin və ağır həyat sınaqlarının kölgəsində başlayır.<br>Hüseyn Vəliyev orta təhsilini Şərur rayonunun Qarxun kənd orta məktəbində almışdır. 1972–1977-ci illərdə D. Bünyadzadə adına Azərbaycan Xalq Təsərrüfatı İnstitutunda "Sənayenin planlaşdırılması" ixtisası üzrə ali təhsil almışdır.<br>Əmək fəaliyyətinə 1978-ci ildə başlamışdır. 1978–1980-ci illərdə Şərur rayonunun Qarxun kəndində aqronom vəzifəsində çalışmışdır. Sonrakı illərdə Naxçıvan şəhərində qastronom müdiri və univermaq direktoru vəzifələrində fəaliyyət göstərmişdir. 1990-cı ildə Şərur Rayon Univermağında əvvəlcə mühasib, daha sonra isə direktor vəzifəsində işləmişdir.</p> <p>Həsən Mirzəyev “Qərbi Azərbaycan Dərələyəz Mahalı”, Bakı. Elm. 2004. 856 s. (s.408)<br>İbrahim Bayramov Qərbi Azərbaycanın Türk mənşəli toponimləri , Bakı. Elm. 2002. <br>İnformator.Elməddin Hüseyn oğlu Vəliyev</p> <p>Müəllif: ADPU-nun Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzinin mütəxəssisi Möhübbət Məmmədov<br><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/377161b7e5_image.png" alt=""><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/ba44238e85_image.png" alt=""><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/7737dd3bb2_image.png" alt=""><br><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/1f87979e8a_image.png" alt=""><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/e6326e7ed1_image.png" alt=""><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/70b204bb0b_image.png" alt=""></p>]]></description>
</item><item>
<title>DİLİCAN - AZƏRBAYCANLILARIN TARİXİ YURDU</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=460</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=460</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Tue, 07 Jul 2026 14:57:55 +0400</pubDate>
<category>Ərazi  / Tarix</category>
<description><![CDATA[<p class="MsoNormal" style="text-align:justify;line-height:150%;"><b><span style="font-size:18pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/f400534a3b_image.png" alt=""></span></b></p> <p class="MsoNormal" style="text-align:justify;line-height:150%;"><b><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span>2026-cı ilin iyun ayının 14-də Ermənistanın Dilican şəhərində Azərbaycan Respublikası Prezidentinin köməkçisi Hikmət Hacıyev ilə Ermənistan Respublikasının Təhlükəsizlik Şurasının katibi Armen Qriqoryan arasında işgüzar görüş keçirilib. Bu görüşün mühüm siyasi əhəmiyyəti var. Belə ki Hikmət Hacıyevin Ermənistana səfəri <span> </span>Cənubi Qafqazda yeni mərhələnin başlanğıcıdır. Eyni zamanda bu görüş Azərbaycanla Ermənistan arasında davamlı sülhə və sabitlə yönəlmiş ən mühüm hadisədir.</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><b><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span></span></b><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Azərbaycanlıların tarixən yaşadığı yurd yerlərindən-tarixi-etnik torpaqlarından<span> </span>biri də Dilican olmuşdur.<b> Dilican</b> XIX əsrdə Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Qazax qəzasına tabe olan <span> </span>kəndlərdən biri idi. Ermənistan Sovet Ensiklopediyasının III cildində (İrəvan, 1977, s.386) göstərilir ki, 1826-cı ildə Qazax qəzasının 82 kəndindən biri olan Dilicanda <span> </span>60 təsərrüfat olmuşdur.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span><span> </span><span> </span>Ermənistanda Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra Ermənistan Sovet Şuralar Cəmiyyəti Mərkəzi İcraiyyə Komitəsi Rəyasət heyəti 12 iyul 1929-cu ildə "Ermənistan Sovet Şuralar Cəmiyyəti territoriyasını <span> </span>(ərazisini-İ.B.) rayonlaşdırmaq haqqında" qərar qəbul etmişdir. Həmin qərarla Dilican qəzası yaradılmışdır. 1930-cu ilə kimi <span> </span>Karvansaray (İcevan) və Çəmbərək (Krasnoselo) rayonları Dilican qəzasının tabeliyində olmuşdur. Dilican qəzası <span> </span>1930 - cu ildə ləğv edilərək <span> </span>ayrıca<span> </span>Dilican şəhəri yaradılmışdır. <span> </span>Dilican 1958-cı ildə respublika tabeliyində şəhərdir. </span><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">İndi Ermənistanın Tavuş vilayətinin inzibati ərazi bölgüsünə tabedir. Yaşayış məntəqəsinin adı Dilican kimi sabitləşib rəsmiləşdirilmişdir. Bununla yanaşı, qaynaqlarda adı Delican (Кавказский календарь, Тифлис,<span> </span>1907,, s.64), Yeni Delican, Köhnə Delican (Кавказский календарь,Тифлис, 1908, c.30), Delecan (Абих Г. Геология армянского нагорья (западная часть), Пятигорск,<span> </span>1899, s.26), Delican dərəsi (AKAK, t.V, Tiflis, 1873 s.891), Delican (Вейденбаум Е. Путеводитель по Кавказу, Тифлис, 1888, s.389; Ган К.Ф. Опыт обьяснения Кавказских географических названий, СМОМПК,вып.40, Тифлис, 1909,, s.49; Анисимов С. Путеводитель по Кавказу Кавказский край, М., 1924, s.347-348) formalarında da qeyd edilmişdir. XVII əsrin fransız səyyahı Jan Şardən indiki Ermənistan ərazisinə səyahət edərkən Dilican şəhərində də olmuşdur. Bu şəhərlə bağlı yazır: “Dilican şəhəri, onu altı lyölük əhatə edən bütün ərazi (şimaldan, cənubdan Dilicanı əhatə edən və şərqdən, qərbdən çox irəli çıxan ölkə) Qamçı xana aid olub Qazax ölkəsi adlanır. O da Gürcüstan kimi Səfəvilərdən asılıdır, ona tabedir” (Jak Şarden. Parisdən İsfəhana səyahət, Bakı, “Elm”. 1994, s.20). </span><span lang="az-latin" style="font-family:'Times New Roman', serif;">Z.Qorqodyan “1831-1931-ci illərdə Sovet Ermənistanının əhalisi, İrəvan, 1932) kitabına əsasən Dilicanda </span><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span>erməni və ruslarla yanaşı 1886-cı ildə 54 nəfər, 1897-ci ildə 119 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1918-ci ildə azərbaycanlılar ermənilərin təcavüzünə məruz qalmışlar və deportasiya olunmuşlar. 1920-ci ildə indiki Ermənistanda sovet hakimiyyəti qurulandan sonra sağ qalan azərbaycanlılar evlərinə dönə bilmişdir. 1922-ci ildə 5 nəfər, 1926-cı ildə 38 nəfər, 1931-ci ildə 5 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır (s.30-31,114-115). Sonrakı siyahıyaalmalarda azərbaycanlılar ayrıca göstərilməmişdir. 1988-ci ilə qədər burada azərbaycanlılar yaşamışdır. 1988-ci ilin noyabr ayında onlar tamamilə deportasiya olunmuşdur. Burada indi yalnız ermənilər yaşayır.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span>Dilican Azərbaycan poeziyasında vəsf edilərək əbədiləşdirilmiş, yaddaşlara hopdurulmuşdur. Xalq şairi Səməd Vurğun Dilicanın tarixini, azərbaycanlılara məxsus olduğunu, Azərbaycanın tarixi torpağı olduğunu, lakin sonradan əldən alınaraq Ermənistana verilməsini bədii dillə<span> </span>tərənnüm etmişdir.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Qarışsın Qazağa Dilican dərəsi,</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Daha da birləşib olsunlar bir can,-</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><b><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Və ya</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Yenə gördüm səni, Dilcan dərəsi,</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Yadıma çox köhnə zamanlar gəlir.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Ömür dedikləri bir karvan yolu,</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:150%;"><span style="font-size:12pt;line-height:150%;font-family:'Times New Roman', serif;">Nə canlar gedərək, nə canlar gəlir.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:1.2pt;text-align:justify;line-height:115%;background:#FFFFFF;"><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span>Dilican toponiminin<span> </span>etimologiyası ilə bağlı erməni tədqiqatçılarının hər hansı bir elmi izahına rast gəlinmir. Onlar<span> </span>Dilican toponiminin etimologiyasının çətin olduğunu qeyd etməklə yanaşı, toponimin izahına dair müxtəlif rəvayətləri <span> </span>xatırlayırlar: Dilican adı nisbətən yaxın vaxtlardan xatırlanır, lakin onun mənşəyini sırf nəzəri şəkildə izah etmək hələ də çətindir. Bəziləri onun mənşəyini Azərbaycan dilindəki<span> </span></span><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">“gic”, “axmaq”, “kobud”</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span>mənasında işlənən “deli” (“dəli”) sözləri ilə əlaqələndirir, bəziləri isə Dilican adlı şahzadənin adı ilə bağlılıq görürlər. Xalq etimologiyasına görə “şirin öd”<span> </span>bildirən “Dili-can” sözündən yaranmışdır.Dilican toponimi ilə bağlı həmçinin bir neçə rəvayət də var. Onlardan biri Dilican adının Dehli adından yaranmasıdır.<span> </span>Digəri isə adın mənşəyini Dili adlı şəxslə bağlayırlar. Deyirlər ki, Dilini meşələrdə canavar yeyib, onu axtaran qohumları uzun müddət “Dili can” deyib axtarırlar.<span> </span>Guya ad bu əhvalat əsasında<span> </span>yaranıb (</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">Թադևոս</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">Հակոբյան</span><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">, </span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"><a href="https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%8D%D5%BF%D5%A5%D6%83%D5%A1%D5%B6_%D5%84%D5%A5%D5%AC%D5%AB%D6%84-%D4%B2%D5%A1%D5%AD%D5%B7%D5%B5%D5%A1%D5%B6" title="Ստեփան Մելիք-Բախշյան" rel="external noopener"><span style="text-decoration:none;">Ստեփան</span><span style="text-decoration:none;">Մելիք</span><span lang="az-latin" style="text-decoration:none;">–</span><span style="text-decoration:none;">Բախշյան</span></a></span><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">, </span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"><a href="https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%80%D5%B8%D5%BE%D5%B0%D5%A1%D5%B6%D5%B6%D5%A5%D5%BD_%D4%B2%D5%A1%D6%80%D5%BD%D5%A5%D5%B2%D5%B5%D5%A1%D5%B6" title="Հովհաննես Բարսեղյան" rel="external noopener"><span style="text-decoration:none;">Հովհաննես</span><span style="text-decoration:none;">Բարսեղյան</span></a></span><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">, </span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">Հայաստանի</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">և</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">հարակից</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">շրջանների</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">տեղանունների</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">բառարան</span><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">, </span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">հատ</span><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">. 2, </span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">Երևան</span><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">, 19888, 992 </span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">էջ։</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">.110). </span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">Ciddi</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">bir</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">kitab</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">kimi</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">t</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">qdim</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">edil</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">n</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"> “</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">Erm</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">nistan</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">v</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə ə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">traf</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">vilay</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">tl</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">rin</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">toponiml</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">r</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">l</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">üğə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ti</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">”</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">nd</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə </span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">Dilican</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">toponimin</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə </span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">elmi</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"> şə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">rh</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">verilm</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">ə</span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">yib</span><span lang="ru" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">. </span><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">Çünki Dilican toponimi tam türk mənşəli toponimdir və erməni tədqiqatçıları həqiqəti rəvayətlə içərisində itirib batırırlar. </span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:115%;"><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span>Apardığımız araşdırma nəticəsində Dilican toponiminin<span> </span>“Delican”, “Delecan”<span> </span>formalarına əsaslanıb bu qənaətə gəlirik ki, toponim tele qədim türk tayfasının (Qumilyev L.N. Qədim türklər,<span> </span>Bakı, 1993, s.21) adı əsasında əmələ gəlmişdir. Toponimin sonundakı<span> </span>“can” “kan, qan, kaan, xan” sözünün fonetik forması olub “yaranmış, yüksək, hörmətli, şöhrətli, şöhrət sahibi”, həmçinin “məkan” mənasındadır (İsmayılov M., Əliyev F. İrəvan xanlığı, <span> </span>“Zəka” jurnalı, № 3-4, 1992, s.4). M.Seyidov “can” sözünün “qan” sözünün fonetik dəyişmiş forması hesab edərək “ata, hakim” anlamında olduğunu qeyd edir (M.Seyidov. Azərbaycan xalqının soykökünü düşünərkən, Bakı, “Yazıçı”, 1989, s.18-19). Deməli, Dilican (Delican, Delecan) “tele tayfasından olan hakimin, atanın (hörmətli, şöhrətli mənasında) yaşayış məskəni” mənasını ifadə edir. </span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:115%;"><span style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span>Qərbi Azərbaycan toponimlərinin elmi aspektdə araşdırılması Azərbaycanşünaslıq qarşısında duran ən vacib məsələlərdəndir. Bu tədqiqatlar həm də gənclərimizin maarifləndirilməsinə xidmət edir.</span></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:justify;line-height:115%;"></p> <p> </p> <p class="MsoNormal" align="right" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:right;line-height:115%;"><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;">:<span> </span><b>İbrahim Bayramov,</b></span></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" align="right" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:right;line-height:115%;"><b><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span>ADPU-nun Elmi-təşkilati şöbənin müdiri, </span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" align="right" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:right;line-height:115%;"><b><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"><span> </span>filologiya elmləri doktoru, professor</span></b></p> <p><br></p> <p><br></p> <p class="MsoNormal" align="right" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:right;line-height:115%;"></p> <p class="MsoNormal" align="right" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:right;line-height:115%;"></p> <p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/whatsapp-image-2026-07-07-at-14_56_29-1.jpg" alt="" style="display:block;margin-left:auto;margin-right:auto;"></p> <p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/whatsapp-image-2026-07-07-at-14_56_30-1.jpg" alt="" style="display:block;margin-left:auto;margin-right:auto;"></p> <p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/whatsapp-image-2026-07-07-at-14_56_30.jpg" alt="" style="display:block;margin-left:auto;margin-right:auto;"></p> <p class="MsoNormal" align="right" style="margin-bottom:0.0001pt;text-align:right;line-height:115%;"><b><span lang="az-latin" style="font-size:12pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman', serif;"> </span></b></p> <p class="MsoNormal"></p> <p> </p>]]></description>
</item><item>
<title>QƏRBİ AZƏRBAYCAN ARAŞDIRMALAR MƏRKƏZİNİN MUZEYİNƏ DƏYƏRLİ EKSPONATLAR HƏDİYYƏ OLUNDU</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=459</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=459</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Mon, 06 Jul 2026 10:24:00 +0400</pubDate>
<category>Mədəniyyət</category>
<description><![CDATA[<div><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/image.png" alt=""></div> <div>Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzinin muzey fondu yeni tarixi eksponatlarla zənginləşib. Əslən Dərələyəz mahalının Çivə kəndindən olan Abışova Rahilə Həsən qızı tərəfindən mərkəzə Dərələyəz mahalının Çivə kənd məscidinin axundu,Axund Ağaya məxsus sandıq, həmçinin onun həyat yoldaşı, əslən Göyçə mahalının Mollalı kəndindən 1890-cı il təvəllüdlü Xatın Axundovanın və Axund İsmayılın 1893-cü il təvəllüdlü həyat yoldaşı Zinhar Axundovanın toxuduğu xurcunlar hədiyyə edilib.</div> <div>Hədiyyə olunan eksponatlar arasında xüsusi diqqət çəkən sandıq Axund Ağanın şəxsi əşyası olub. Məlumata görə, o, dini təhsil almaq məqsədilə İraqın Şam və Nəcəf şəhərlərinə səfər etdiyi dövrdə bu sandığı da özü ilə aparıb və təhsil illərində şəxsi əşyalarını həmin sandıqda saxlayıb. Bu fakt sandığın yalnız məişət əşyası deyil, həm də sahibinin həyat yolu və elmi fəaliyyəti ilə bağlı tarixi dəyər daşıyan bir yadigar olduğunu göstərir. Sandığı daha da dəyərli edən onun ustasının həyat hekayəsidir. Çox cavan yaşında vəfat etməsi və qabiliyətli, sənətkarlığın müxtəlif sahələri ilə məşğul olan Əli Məhəmməd oğlunun sandıqçılıqda düzəltdiyi yeganə sandıq olaraq ailəsi tərəfindən illərlə qorunub.</div> <div>Xatın Axundova və Zinhar Axundovanın toxuduğu xurcunlar isə Qərbi Azərbaycanın zəngin toxuculuq ənənələrini, qadınların sənətkarlıq bacarığını və milli-mədəni irsimizi əks etdirən qiymətli nümunələrdir.</div> <div>Muzeyə təqdim olunan bu eksponatlar Qərbi Azərbaycan irsinin qorunması, gələcək nəsillərə çatdırılması və tarixi yaddaşın yaşadılması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Belə dəyərli ailə yadigarlarının muzey fonduna qazandırılması xalqımızın maddi-mədəni irsinin sistemli şəkildə toplanmasına və tədqiqinə mühüm töhfə verir.</div> <div>Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzi muzey fondunun zənginləşdirilməsinə göstərdiyi bu dəyərli töhfəyə görə Abışova Rahilə Həsən qızına dərin təşəkkürünü bildirir. Mərkəz belə qiymətli ailə yadigarlarının qorunaraq gələcək nəsillərə çatdırılmasına xidmət edən hər bir təşəbbüsü yüksək qiymətləndirir və bu istiqamətdə göstərilən dəstəyi təqdir edir.<br><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/2a8bff23a2_image.png" alt=""><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/7b6cc70b47_image.png" alt=""><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-07/577b443178_image.png" alt=""></div>]]></description>
</item><item>
<title>FUAD SEYİDZADƏ</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=446</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=446</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Sun, 07 Jun 2026 09:34:04 +0400</pubDate>
<category>Görkəmli şəxslər</category>
<description><![CDATA[<p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-06/fuad_seyidzad.jpg" alt="" style="display:block;margin-left:auto;margin-right:auto;"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Fuad Seyidzadə 1938-ci ildə Bakı şəhərində, ziyalı ailəsində anadan olub. Fuadın atası Bağır Seyidzadə dövrünün məşhur ictimai-siyasi və mədəniyyət xadimlərindən biri idi. Bir müddət Təbrizdə konsul olan Bağır Seyidzadə ailəsi ilə birlikdə İranda yaşayıb. Məktəbə də ilk dəfə Təbrizdə gedən Fuad Seyidzadə sonralar Bakıdakı 6 nömrəli orta məktəbi bitirib. Sonra Ə.Əzimzadə adına Rəssamlıq məktəbində oxuyub, Azərbaycan Politexnik İnstitutunun memarlıq fakültəsində təhsil alıb.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">1956-1957-ci illərdə Moskva Memarlıq İnstitutunda təhsilini davam etdirib. Hələ orta məktəbdə ikən onun çəkdiyi rəsmləri xalq rəssamı Mikayıl Abdullayev bəyənib. Görkəmli rəssamın rəyinə əsasən, Fuad rəssamlıq məktəbində birbaşa ikinci kursa götürülüb. Orta məktəb illərində musiqi təhsili də alan Fuadın bu sahədə güclü duyumu maestro Niyazinin diqqətini çəkib. O, Bağır müəllimə təkid edirmiş ki, Fuad dirijorluq sənətinin arxasınca getsin. Amma Fuadın bütün yaradıcılıq sahələrinə olan marağı içindən gələn həvəslə bağlı imiş. Onun arzuları memarlığa yönəlib. Hələ tələbə ikən beynəlxalq müsabiqələrdə iştirak edib, çəkdiyi rəsmlər müxtəlif mükafatlara, təltiflərə layiq görülüb. Onun “Sumqayıt - peyk şəhər” layihəsi Havana şəhərində keçirilən müsabiqədə təltif edilib.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Ötən əsrin 60-70-ci illərində Azərbaycan memarlığının inkişafında səmərəli xidmətləri olan, bu sahədə yaddaqalan əsərlər yaratmış Fuad Seyidzadə qeyri-adi istedada, yüksək bədii zövqə, yaradıcı təxəyyülə malik idi. F.Seyidzadə öz layihələrində novatorluğa, yeni ideyalara meyil göstərərək klassik, milli, modern üslubların vəhdətinə nail olmağa çalışırdı.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Ayrı-ayrı rayonlarda tikilən qonaq evlərinin layihəsi F.Seyidzadə tərəfindən qeyri-standart hazırlanırdı. Sevastopoldakı "Sapun dağı" adlı abidə kompleksi var. İkinci Dünya müharibəsində həlak olmuş azərbaycanlı döyüşçülərin xatirəsini əbədiləşdirmək üçün ucaldılmış bu abidə heykəltaraş Ömər Eldarovla Fuad Seyidzadənin birgə işinin məhsuludur. F.Seyidzadə heykəltaraş Tokay Məmmədovla da birgə maraqlı layihələr hazırlayıb. Sankt-Peterburqda tikilən "Bakı" restoranı bu birgə işin nəticəsidir.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Fuad Seyidzadə 1972-ci ildə Bakı şəhərində vəfat edib.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Müxtəlif sənət adamları F.Seyidzadə ilə bağlı xatirələr söyləyərkən onu bu məhz bu sahənin fədakarı kimi səciyyələndiriblər. Bəstəkarlar bu qənaətdədir ki, Fuad bənzərsiz ifaçı idi. Sovet dövründə Qərb musiqisinin qadağan olunduğu bir zamanda o, pianoda dünya bəstəkarlarının əsərlərini elə məharətlə ifa edərmiş ki, melodiyanın ecazkarlığı eşidənləri heyrətdə saxlayarmış. Qələm sahibləri xatırlayırlar ki, çətinlik çəkəndə F.Seyidzadə onlardan köməyini əsirgəmirmiş. Aqşin Əlizadə danışır:</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Əlimdə tamamlanmamış bir şeir var idi. Mahnı bəstələmək istəyirdim. O şeiri mahnı mətninə salan məhz Fuad Seyidzadə oldu.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Tanınmış memar Rasim Əliyev "Fuad mənim üçün doğma, ən yaxın adam idi" adlı xatirəsində yazır:</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Biz uşaqlıqdan bir-birimizi tanıyırdıq. Atalarımız dostluq edirdilər. Ailəvi yaxınlığımıza görə tez-tez görüşərdik. O, mütaliəni çox sevirdi. Xüsusilə də xarici ədəbiyyatı. Həmişə yeniliyə can atırdı. Onun maraqlı işləri müsabiqələrdə rəğbətlə qarşılanırdı. O, standart memarlığı qəbul etmirdi. Ənənələrin, milliliyin tərəfdarı idi. Çalışırdı ki, layihələrində müasirliklə milliliyi məharətlə qovuşduraraq daha gözəl və canlısını yaratsın. Keçmiş SSRİ-nin bir çox şəhərlərində tikilən mehmanxana və restoranlar məhz Fuad Seyidzadənin layihələri əsasında həyata keçirilmişdi. Heydər Əliyev Fuadı çox sevirdi. Biz əvvəlki mənzilimizdə yaşayanda Heydər Əliyev tez-tez bizə gəlirdi. Fuadı da bizdə görmüşdü. O, istedadlıları çox sevirdi. Sonrakı illərdə həmişə Fuad Seyidzadəyə diqqət və qayğı göstərirdi.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Bakıda mikrorayonların layihələşdirilməsini hazırlayan ilk memarlardan biri də Fuad Seyidzadə idi. Fuadı yaxından tanıyan Həsən Həsənov yazır:</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Fuad Seyidzadənin məqsədi bu idi ki, evlər məhəllə-məhəllə tikilsin. Hər məhəllənin öz servis sistemi olsun. Məktəbi, uşaq bağçası, mağazası, məişət xidməti yaradılsın və sakinlər özlərini rahat hiss etsinlər. Mikrorayonlar bu qayda ilə tikilirdi. Amma, əfsuslar olsun ki, bu sona qədər davam etmədi.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Uşaqlıq dostu, şair Vaqif Səmədoğlu Fuad Seyidzadəni fenomenal təşkilatçı və istedadlı rəssam kimi səciyyələndirərək yazır:</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Memarlıq sahəsində, özü də həm modern memarlıq, həm də memarlıqda milli ünsürlərin, milli çalarların tədqiqi barədə Fuadın zəngin ideyası, fikirləri, arzuları var idi.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Təəssüf ki, hər şey yarımçıq qaldı.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Bacısı Dilarə Seyidzadə söyləyir:</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Mənim üçün Fuad hər şey idi. Qardaşım, dostum, ən başlıcası, idealım. O, çox istedadlı idi və bu istedadı da çox erkən parlamışdı. Lap uşaqlıqdan tələbəliyinə qədər hamıdan seçilirdi. Çox hissiyyatlı, duyğulu, uzaqgörən idi. Yüksək zövqü vardı. Təbiəti çox sevirdi. İndi də ondan yadigar qalmış rəsm əsərlərinə baxanda ürəyim titrəyir. Xatırlayıram ki, Fuad bu əsərləri hansı məqamda işləyib. Həyatım boyu mən bu qədər nikbin, işıqlı adamla rastlaşmadım. Bütün kədərimin, xiffətimin içində həmişə onun işıqlı sifətini yada salıram. Oğlu Ülvi eynən özüdür. Hələ balaca nəvələri, adını daşıyan Fuadı, Musanı sinəmə sıxanda keçirdiyim hissləri ifadə edə bilmirəm. Elə bil onda dünyamı işıq bürüyür. Qaranlıqlar yox olur. Fuad o qədər nurlu əməl sahibi idi ki, aramızda olmasa da, həmişə o işığı parlayan görürəm.</span></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"></p> <p class="_aupe copyable-text x15bjb6t x1n2onr6"><span class="_aupe copyable-text xkrh14z">Fuad Seyidzadənin oğlu Ülvi Seyidzadə evlidir, iki oğul atasıdır.</span></p> <p> </p>]]></description>
</item><item>
<title>MƏRKƏZƏ QƏRBİ AZƏRBAYCANA MƏXSUS DƏYƏRLİ XALÇA HƏDİYYƏ OLUNDU</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=442</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=442</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Wed, 03 Jun 2026 09:43:40 +0400</pubDate>
<category>Mədəniyyət</category>
<description><![CDATA[<div class="xdj266r x14z9mp xat24cr x1lziwak x1vvkbs x126k92a"> <div><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-06/fe9e30a015_image.png" alt=""><br>Qərbi Azərbaycan xalçaçılıq sənəti Azərbaycan xalqının zəngin maddi-mədəni irsinin mühüm tərkib hissəsidir. Tarixən Göyçə, Dərələyəz, Zəngəzur, Vedibasar və digər bölgələrdə toxunan xalçalar özünəməxsus naxışları, rəng çalarları və sənətkarlıq xüsusiyyətləri ilə seçilmiş, nəsildən-nəslə ötürülərək xalqın tarixi yaddaşını yaşatmışdır. Bu xalçalar yalnız məişət əşyası deyil, həm də qədim yurd yerlərimizin etnoqrafik və mədəni irsini əks etdirən qiymətli sənət nümunələri hesab olunur.</div> </div> <div class="x14z9mp xat24cr x1lziwak x1vvkbs xtlvy1s x126k92a"> <div>ADPU-nun Beynəlxalq əlaqələr üzrə prorektorluğunun nəzdində fəaliyyət göstərən Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzinə Qərbi Azərbaycana məxsus dəyərli xalça hədiyyə olunub.</div> </div> <div class="x14z9mp xat24cr x1lziwak x1vvkbs xtlvy1s x126k92a"> <div>Məlumata görə, xalça 1968-ci ildə Qərbi Azərbaycanın Dərələyəz mahalının Ələyəz kəndində Cəfərova Tamam Müseyib qızı tərəfindən toxunub. Uzun illər ailə yadigarı kimi qorunub saxlanılan xalça sonradan Cəfərova Tamam tərəfindən gəlini Cəfərova Mahirə Əyyub qızına verilib.</div> </div> <div class="x14z9mp xat24cr x1lziwak x1vvkbs xtlvy1s x126k92a"> <div>Ailə ənənəsinə uyğun olaraq qorunan bu qiymətli sənət nümunəsi 2026-cı ildə Cəfərova Mahirə tərəfindən qardaşı qızı Filologiya fakültəsinin dekanı, dosent Könül Həsənovaya hədiyyə edilib. Könül xanım isə öz növbəsində ailə yadigarını gələcək nəsillər üçün qorunması və tədqiq olunması məqsədilə Qərbi Azərbaycan Araşdırmalar Mərkəzinə təqdim edib.</div> </div> <div class="x14z9mp xat24cr x1lziwak x1vvkbs xtlvy1s x126k92a"> <div>Mərkəzdən bildirilib ki, bu cür maddi-mədəni irs nümunələrinin toplanması, öyrənilməsi və gələcək nəsillərə çatdırılması Qərbi Azərbaycanın tarixi-mədəni irsinin yaşadılması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Araşdırmalar Mərkəzinə təqdim olunan xalça həm sənətkarlıq xüsusiyyətləri, həm də qoruyub saxladığı ailə və yurd yaddaşı baxımından xüsusi dəyərə malikdir. Bu kimi nümunələr Qərbi Azərbaycan irsinin öyrənilməsi və təbliği istiqamətində aparılan fəaliyyətə mühüm töhfə verir.</div> </div>]]></description>
</item><item>
<title>İRƏVAN QUBERNİYASI (XIX ƏSRİN II YARSI - XX ƏSRİN ƏVVƏLLƏRİ</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=437</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=437</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Wed, 20 May 2026 15:32:27 +0400</pubDate>
<category>Xəritələr</category>
<description><![CDATA[<p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-05/12b16e3ada_image.png" alt=""></p>]]></description>
</item><item>
<title>AZƏRBAYCAN XALQ CÜMHURİYYƏTİNİN PARİSDƏ NƏŞR OLUNMUŞ XƏRİTƏSİ</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=436</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=436</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Wed, 20 May 2026 15:29:00 +0400</pubDate>
<category>Xəritələr</category>
<description><![CDATA[<p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-05/5657b108e0_image.png" alt=""></p>]]></description>
</item><item>
<title>QAFQAZ DİYARININ ÜMUMİ XƏRİTƏSİ. 1801-1813-CÜ İLLƏR</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=435</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=435</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Wed, 20 May 2026 15:26:09 +0400</pubDate>
<category>Xəritələr</category>
<description><![CDATA[<p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-05/01cec9d053_image.png" alt=""></p>]]></description>
</item><item>
<title>QAFQAZIN ÜMUMİ XƏRİTƏSİ. 1809-1817-Cİ İL</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=434</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=434</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Wed, 20 May 2026 15:24:35 +0400</pubDate>
<category>Xəritələr</category>
<description><![CDATA[<p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-05/ecfd7e7e8d_image.png" alt=""></p>]]></description>
</item><item>
<title>QARA DƏNİZ SAHİLİ VƏ QAFQAZ ÖLKƏLƏRİNİN XƏRİTƏSİ. 1901-Cİ İL</title>
<guid isPermaLink="true">https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=433</guid>
<link>https://adpu-westaz.org/index.php?newsid=433</link>
<dc:creator>admin</dc:creator>
<pubDate>Wed, 20 May 2026 15:23:12 +0400</pubDate>
<category>Xəritələr</category>
<description><![CDATA[<p><img src="https://adpu-westaz.org/uploads/posts/2026-05/565098b9d9_image.png" alt=""></p>]]></description>
</item></channel></rss>